كرده است « 1 » مورخين بعد مانند جامى و مرعشى شوشترى و حاجى خليفه تمهيدات را اشتباها ترجمهء فارسى كتاب زبده دانسته‌اند . همچنين بيشتر نسخه‌هاى خطى تمهيدات بعنوان زبدة الحقائق يا فقط زبده ناميده شده است ، در بعضى نسخه‌هاى خطى مانند H تمهيدات بنام زبدة الحقائق فى كشف الدقائق نام‌گذارى شده است و در نسخهء M كتاب تمهيدات بنام « تماهيد » « 2 » ثبت شده است . به نظر مىرسد كه قاضى همدانى نامى براى اين كتاب تعيين نكرده است زيرا مايل نبوده كه مردم از اين تأليف او اطلاع داشته باشند چون مىدانسته كه نپختگى آنها برايش ايجاد زحمت خواهد كرد . از طرفى از تقسيم‌بندى اين كتاب بده تمهيد براى ما روشن مىشود كه قاضى همدانى قصد تأليف كتابى داشته است چون خود او در تقسيم مطالب ، در تمهيد چهارم چنين مىگويد : « بعضى از معرفت نفس خود بشنيده‌اى در تمهيدهاى گذشته و بعضى در تمهيد دهم گفته شود به تمامى » « 3 » ، و در تمهيد ششم مىگويد : « تمام شرح شاهد و مشهود در تمهيد دهم گفته شود ان‌شاءالله » « 4 » . گرچه قاضى همدانى قصد داشته تمام مطالب عرفانى را در اين كتاب جمع كند ولى وسعت مطالب او را بر آن داشته تا رئوس مطالب و زبدهء حقايق را بنويسد چنان كه خودش مىگويد : « اى دوست اگر در اين كتاب زبده هيچ كلمه نيستى جز اين كلمات كه زبدهء علوم هر دو جهان آمده است ، بس بودى عالميان را . . . دريغا چه دانى كه در اين تمهيد چند هزار مقامهاى مختلف واپس گذاشتيم و از هر عالمى زبده‌اى در كسوت رموز با عالم كتابت آورديم » « 5 »

--> ( 1 ) - مجالس العشاق ص 62 . ( 2 ) - تمهيدات ص 254 . ( 3 ) - تمهيدات ص 56 . ( 4 ) - تمهيدات ص 115 . ( 5 ) - تمهيدات ص 308 و 309 ر ك : 180 و 353 و 354 .